ہپنوسس: diferenças entre revisões

Edição atual desde as 12h28min de 1 de abril de 2026

ہپنوسس (انگریزی: Hypnosis) اک ایسا ذہنی حال یا عمل ہے جیندے وچ توجہ مرتکز تھیندی ہے، تخیل وچ اضافہ تھیندا ہے، تے تجویز قبول کرݨ دی صلاحیت ودھدی ہے۔ ایہ اک تعاون تے مشق تے مبنی عمل ہے جیندے وچ ہپنو تھراپسٹ تے مریض دے درمیان رابطہ ضروری ہے۔ ہپنوسس کوں عام طور تے غلط فہمی نال نیند یا بے ہوشی نال جوڑیا ویندا ہے، پر حقیقت وچ ایہ اک بیدار، متوجہ تے فعال ذہنی کیفیت ہے۔

تعریف

ہپنوسس کوں تجویزی حالت یا تبدیل شدہ شعور دی کیفیت دے طور تے بیان کیتا ویندا ہے۔ ایں حالت وچ فرد دی توجہ کہیں ہک خاص خیال، تصور یا احساس تے مرتکز تھی ویندی ہے تے اوہ معمول دے مقابلے وچ تجویزاں کوں زیادہ آسانی نال قبول کر سڳدا ہے۔ ہپنو تھراپسٹ ہک رہنما دا کردار ادا کریندا ہے جیہڑا فرد کوں ایں کیفیت وچ داخل تھیوݨ وچ مدد ݙیندا ہے۔ ہپنوسس دا مقصد ذہنی تے جذباتی تبدیلی پیدا کرݨ، عادات وچ تبدیلی گھن آوݨ، یا ماضی دے تجربات نال نمٹݨ ہوندے۔ ایہ کوئی جادو یا مافوق الفطرت طاقت کائنی، بلکہ انسانی دماغ دی ہک طبیعی صلاحیت ہے۔

تاریخ

ہپنوسس دی تاریخ قدیم تہذیباں، بشمول مصر تے یونان دے خواب گاہاں (Sleep Temples) نال جڑی ہوئی ہے، جتھاں شفا دے لئی توجہ مرتکز کرݨ دے طریقے استعمال کیتے ویندے ہن۔ جدید ہپنوسس دی بنیاد 18ویں صدی دے جرمن ڈاکٹر فرانز اینٹن میسمر دے کم تے رکھی ڳئی، جیہڑے "جانوری مقناطیسیت" (Animal Magnetism) دے نظریے دے نال کم کریندے ہن۔ 19ویں صدی وچ برطانوی ڈاکٹر جیمز بریڈ نے ایں عمل دا ناں "ہپنوسس" (یونانی نیند دے دیوتا 'ہپنوس' توں) رکھا۔

پاکستان وچ تاریخ

پاکستان وچ ہپنوسس دی تاریخ مقامی روحانی تے صوفیانہ روایات نال جڑی ہوئی ہے۔ دم جھاڑ، تعویذ تے توجہ مرتکز کر کے علاج کرݨ دے طریقے قدیم زمانے توں موجود ہن۔ 20ویں صدی دے وسط وچ، جدوں مغربی نفسیات پاکستان پہنچی، تاں ہپنوسس کوں وی ہک سائنسی علاج دے طور تے متعارف کرایا ڳیا۔ پاکستان وچ پہلے باقاعدہ ہپنو تھراپسٹ وچ ڈاکٹر خالد محمود (لاہور) تے ڈاکٹر محمد اجمل (کراچی) دے ناں قابل ذکر ہن، جیہڑے 1970ء تے 1980ء دے ݙہاکے وچ سرگرم ہن۔

قسماں

ہپنوسس دی کئی قسماں ہن، جنہاں وچوں کجھ مندرجہ ذیل ہن:

روایتی ہپنوسس: ایں وچ تھراپسٹ سڄے الفاظ وچ ہدایات ݙیندا ہے تے مریض کوں آرام دہ حالت وچ گھن کے مخصوص مقصد دے حصول تے کم کریندا ہے۔
اریکسونین ہپنوسس: امریکی ماہر نفسیات ملٹن اریکسن دے ایجاد کردہ ایں طریقے وچ کہاݨیاں، استعارے تے باطنی اشارے استعمال کیتے ویندے ہن۔ پاکستان وچ وی ایہ طریقہ مقبول ہے۔
سیلف ہپنوسس: ایہ اوں کیفیت کوں آپݨے آپ پیدا کرݨ دا عمل ہے جیندے وچ فرد ریکارڈنگز، اسکرپٹس یا سکھلائی دے ذریعے آپݨے آپ کوں تجویزاں ݙیندا ہے۔
رجعت ہپنوسس (رجعت ہپنوسس): ایں قسم وچ فرد کوں ماضی دے تجربات، خاص طور تے بچپن یا گذشتہ زندگیاں دے خیالی یا حقیقی واقعات تک "واپس" گھن جایا ویندا ہے۔ پاکستان وچ ایہ قسم کجھ متنازعہ ہے۔

سائنسی تحقیق

عالمی سطح تے، امریکن سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن (APA) سمیت کئی سائنسی ادارے ہپنوسس کوں ہک جائز تے تحقیق شدہ نفسیاتی عمل دے طور تے مندے ہن۔ تحقیقات ݙسدیے ہن جو ہپنوسس درد دے انتظام، بے چینی وچ کمی، تے عادات (جیویں تمباکو نوشی چھوڑݨ) وچ تبدیلی دے لئی مؤثر ثابت تھی سڳدا ہے۔

پاکستان وچ، جامعہ کراچی دے شعبہ نفسیات تے یونیورسٹی آف ہیلتھ سائنسز، لاہور ورگے اداریاں وچ ہپنوسس تے محدود پیمانے تے تحقیق تھئی ہے۔ پاکستانی جریدے جرنل آف پاکستان سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن وچ وی ایں موضوع تے مقالے شائع تھیندے رہندے ہن۔ تحقیقات وچ پاکستانی آبادی وچ ایندے اثرات تے ثقافتی قبولیت دے پہلوں تے زور ݙتا ویندا ہے۔

استعمال

ہپنوسس دے استعمالات بہت وسیع ہن:

طبی تے نفسیاتی علاج: درد دا انتظام (خاص طور تے دندان سازی وچ)، فوبیا دا علاج، تناؤ تے بے چینی وچ کمی، نیند دے مسائل، تے پوسٹ ٹرامیٹک سٹریس ڈس آرڈر (PTSD) دے علاج وچ۔
برتاؤ وچ تبدیلی: وزن گھٹاوݨ، تمباکو نوشی یا منشیات دی لت توں نجات، پڑھائی وچ بہتری تے کھیلاں دی کارکردگی وچ اضافے دے لئی۔
عدالتی نظام: بعض ممالک وچ، گواہاں دی یادداشت تازہ کرݨ دے لئی ہپنوسس دا محدود استعمال تھیندا ہے، پر پاکستان وچ ایہ عمل عدالتی طور تے تسلیم شدہ کائنی۔
تفریحی مقاصد: اسٹیج ہپنوسس شوز دے ذریعے، جیہڑے پاکستان دے وݙے شہراں وچ کجھ مقبولیت رکھدے ہن، پر ایں کوں پیشہ ورانہ علاج سمجھݨ دی غلطی کائنی کرݨی چاہیدی۔

پاکستان وچ قانونی حیثیت

پاکستان وچ ہپنوسس دے لئی کوئی واضح قومی قانون یا ریگولیٹری باڈی کائنی۔ پاکستان میڈیکل اینڈ ڈینٹل کونسل (PMDC) ہپنوسس کوں بطور علاج تسلیم کریندی ہے، پر صرف اونہی طبی یا دندان سازی دے پیشہ ورانہ افراد کوں ایں دے استعمال دی اجازت ہے جیہڑے ایں وچ مناسب تربیت حاصل کر چکے ہوون۔ بغیر طبی قابلیت دے ہپنوسس دے ذریعے علاج کرݨ غیر قانونی تے ناقابل تعزیر ہے۔ کجھ صوبائی سطح تے صحت دے محکمے ایں تے نظر رکھیندے ہن، پر اکثر معاملات غیر ریگولیٹڈ رہندے ہن۔

ثقافتی رویے

پاکستانی معاشرے وچ ہپنوسس دے بارے وچ رویے مختلف ہن۔

روحانی رابطہ: کجھ لوک، خاص طور تے دیہاتی علاقیاں وچ، ہپنوسس کوں جادو، جنات نال تعلق یا سحر نال جوڑ کے ݙیہدے ہن، جیہڑا ایں دے بارے وچ خوف تے شک پیدا کریندا ہے۔
جدیدیت پسندی: شہری علاقیاں، خاص طور تے کراچی، لاہور تے اسلام آباد وچ، تعلیم یافتہ طبقہ ایں کوں ہک سائنسی نفسیاتی علاج دے طور تے قبول کریندا پیا ہے۔
مذہبی نقطہ نظر: کجھ مذہبی حلقے ہپنوسس کوں مشکوک ݙیہدے ہن، ایہ سوچدے ہوئے جو ایہ انسان دے اختیار تے عقیدے تے اثر انداز تھی سڳدا ہے۔ جݙݨ جو ݙوجھے علماء ایں کوں جائز سمجھدے ہن اگر ایہ طبی مقاصد دے لئی تے کہیں ماہر دے ہتھوں استعمال تھیوے۔
میڈیا دا اثر: ہندوستانی تے پاکستانی ڈرامےآں تے فِلماں وچ ہپنوسس کوں اکثر غلط طریقے نال پیش کیتا ویندا ہے، جیندے نال عوام وچ غلط فہمیاں پھیلدیاں ہن۔

پاکستان وچ قابل ذکر ماہرین

پاکستان وچ ہپنوسس دے میدان وچ خدمت کرݨ والے کجھ قابل ذکر افراد ایہ ہن:

ڈاکٹر طارق محمود (لاہور): ہپنو تھراپسٹ تے نفسیاتی معالج، جنہاں نے کئی سالاں توں تربیتی ورکشاپس دا انعقاد کیتا ہے۔
ڈاکٹر عائشہ سنجری (کراچی): کلینکل سائیکولوجسٹ جیہڑے درد دے انتظام تے بے چینی دے علاج وچ ہپنوسس استعمال کریندے ہن۔
پروفیسر ڈاکٹر محمد وسیم (پشاور): ہپنوسس تے تحقیق کرݨ والے اکادمیک تے مصنف۔
سید زاہد حسین (اسلام آباد): ہک سرٹیفائیڈ ہپنو تھراپسٹ جیہڑے برتاؤ وچ تبدیلی دے لئی کم کریندے ہن۔

ایہ لوک اکثر پاکستان سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن دے تحت یا خود مختار طور تے کم کریندے ہن تے عوامی آگاہی مہماں وچ حصہ گھندے ہن۔

ہور ݙیکھو

@@ Linha 1: / Linha 1: @@
-'''ہپنوسس''' (انگریزی: Hypnosis) اک ایسا ذہنی حالت یا عمل ہے جیہدے وچّ اک شخص (ہپنوٹسٹ) دوجے شخص (سجیکٹ) دے ذہن تے اثر پاؤن دی کوشش کردا اے تاں جو اوہدے سوچن، محسوس کرن یا رویے وچّ تبدیلی لیائی جا سکے۔ ایہدے وچّ عام طور تے پرسکون ماحول، فوکس کرن والیاں تکنیکاں تے بار بار دیاں ہدایاں شامل ہُندیاں نیں۔ پاکستان وچّ، ایہنوں مقامی طور تے '''سون ورگا حال'''، '''مغناطیسی نیند''' یا '''ہپنوٹزم''' دے ناں نال وی جانیا جاندا اے، پر ایہدے دا تعلق نیند نال نئیں بلکہ توجہ دی گہری حالت نال اے۔
+'''ہپنوسس''' (انگریزی: Hypnosis) اک ایسا ذہنی حال یا عمل ہے جیندے وچ توجہ مرتکز تھیندی ہے، تخیل وچ اضافہ تھیندا ہے، تے تجویز قبول کرݨ دی صلاحیت ودھدی ہے۔ ایہ اک تعاون تے مشق تے مبنی عمل ہے جیندے وچ ہپنو تھراپسٹ تے مریض دے درمیان رابطہ ضروری ہے۔ ہپنوسس کوں عام طور تے غلط فہمی نال نیند یا بے ہوشی نال جوڑیا ویندا ہے، پر حقیقت وچ ایہ اک بیدار، متوجہ تے فعال ذہنی کیفیت ہے۔
 == تعریف ==
-ہپنوسس اک ایسا عمل اے جیہدے وچّ ہپنوٹسٹ سجیکٹ نوں ہدایاں دی مدد نال ہپناٹک ٹرانس دی حالت وچّ لیاندا اے۔ ایہ حالت عام جاگن والی حالت تے گہری نیند دے درمیان ہُندی اے۔ ایس حالت وچّ سجیکٹ دا ذہن زیادہ قبولیت پزیر ہُندا اے تے اوہ تجویزاں (سجیشنز) نوں زیادہ گہرائی نال قبول کر سکدا اے۔ '''ہپناٹک ٹرانس''' خود وچّ کوئی علاج نئیں، بلکہ اک ذریعہ اے جیہدے ذریعے علاج، سلوک وچّ تبدیلی یا نفسیاتی تجزیہ کیتا جا سکدا اے۔ پاکستانی سیاق و سباق وچّ، ایہنوں کئی واری غلط فہمیاں دا سامنا رہیا اے، جیہناں وچّ ایہدے نال جادو، جنات یا روحاں دا تعلق جوڑنا شامل اے، پر جدید نقطہ نظر ایہنوں اک نفسیاتی تکنیک دے طور تے ویکھدا اے۔
+ہپنوسس کوں '''تجویزی حالت''' یا '''تبدیل شدہ شعور''' دی کیفیت دے طور تے بیان کیتا ویندا ہے۔ ایں حالت وچ فرد دی توجہ کہیں ہک خاص خیال، تصور یا احساس تے مرتکز تھی ویندی ہے تے اوہ معمول دے مقابلے وچ تجویزاں کوں زیادہ آسانی نال قبول کر سڳدا ہے۔ '''ہپنو تھراپسٹ''' ہک رہنما دا کردار ادا کریندا ہے جیہڑا فرد کوں ایں کیفیت وچ داخل تھیوݨ وچ مدد ݙیندا ہے۔ ہپنوسس دا مقصد ذہنی تے جذباتی تبدیلی پیدا کرݨ، عادات وچ تبدیلی گھن آوݨ، یا ماضی دے تجربات نال نمٹݨ ہوندے۔ ایہ کوئی جادو یا مافوق الفطرت طاقت کائنی، بلکہ انسانی دماغ دی ہک طبیعی صلاحیت ہے۔
-== تریخ ==
+== تاریخ ==
-ہپنوسس دی تریخ قدیم دور دے خواب آور منتراں تے مذہبی رسماں تک جاندی اے۔ جدید ہپنوسس دی بنیاد 18ویں صدی دے آسٹریا دے ڈاکٹر '''فرانز اینٹن میسمر''' دے کم تے رکھی گئی، جیہنوں میسمرزم دا بانی منیا جاندا اے۔ میسمر دا خیال سی کہ اک قسم دا مقناطیسی سیال (اینی مال فلوڈ) لوکاں دے رویے تے صحت تے اثر انداز ہُندا اے۔ بعد وچّ، 19ویں صدی دے ڈاکٹراں جیویں کہ '''جیمز بریڈ''' نے ایہدے سائنسی مطالعے دا آغاز کیتا تے اصطلاح "ہپنوسس" دا استعمال کیتا۔
+ہپنوسس دی تاریخ قدیم تہذیباں، بشمول مصر تے یونان دے خواب گاہاں (Sleep Temples) نال جڑی ہوئی ہے، جتھاں شفا دے لئی توجہ مرتکز کرݨ دے طریقے استعمال کیتے ویندے ہن۔ جدید ہپنوسس دی بنیاد 18ویں صدی دے جرمن ڈاکٹر '''فرانز اینٹن میسمر''' دے کم تے رکھی ڳئی، جیہڑے "جانوری مقناطیسیت" (Animal Magnetism) دے نظریے دے نال کم کریندے ہن۔ 19ویں صدی وچ برطانوی ڈاکٹر '''جیمز بریڈ''' نے ایں عمل دا ناں "ہپنوسس" (یونانی نیند دے دیوتا 'ہپنوس' توں) رکھا۔
-'''پاکستان وچّ تریخ:''' پاکستان وچّ ہپنوسس دی تریخ دا تعلق برصغیر دی روایتی شفا بخشی دے طریقےآں نال ملدا اے۔ مقانی طور تے، '''پیر، فقیر تے حکیم''' کئی صفیاں توں ذہنی تے جذباتی مسائل دے علاج لئی توجہ مرکوز کرن والے طریقے، مراقبہ تے تجویزاں استعمال کردے سن۔ 20ویں صدی دے وسط توں، جدوں مغربی نفسیات پاکستان پہنچی، تاں ہپنوسس نوں وی اک باقاعدہ نفسیاتی علاج دے طور تے پہچان ملی۔ پاکستان دی پہلی نفسیاتی ایسوسی ایشناں، جیویں کہ '''پاکستان سائیکالوجیکل ایسوسی ایشن'''، نے ایہدے اُتے تحقیق تے مباحثے نوں فروغ دِتا۔ ہُݨ تک، ایہدے بارے شعور تے قبولیت ودھ رہی اے، خاص طور تے وڈے شہراں جیویں لاہور، کراچی تے اسلام آباد وچّ۔
+=== پاکستان وچ تاریخ ===
+پاکستان وچ ہپنوسس دی تاریخ مقامی روحانی تے صوفیانہ روایات نال جڑی ہوئی ہے۔ '''دم جھاڑ'''، '''تعویذ''' تے توجہ مرتکز کر کے علاج کرݨ دے طریقے قدیم زمانے توں موجود ہن۔ 20ویں صدی دے وسط وچ، جدوں مغربی نفسیات پاکستان پہنچی، تاں ہپنوسس کوں وی ہک سائنسی علاج دے طور تے متعارف کرایا ڳیا۔ پاکستان وچ پہلے باقاعدہ ہپنو تھراپسٹ وچ '''ڈاکٹر خالد محمود''' (لاہور) تے '''ڈاکٹر محمد اجمل''' (کراچی) دے ناں قابل ذکر ہن، جیہڑے 1970ء تے 1980ء دے ݙہاکے وچ سرگرم ہن۔
 == قسماں ==
-ہپنوسس دی کئی قسماں نیں، جنہاں دا استعمال مقصد تے طریقہ کار دے مطابق کیتا جاندا اے۔
+ہپنوسس دی کئی قسماں ہن، جنہاں وچوں کجھ مندرجہ ذیل ہن:
+* '''روایتی ہپنوسس''': ایں وچ تھراپسٹ سڄے الفاظ وچ ہدایات ݙیندا ہے تے مریض کوں آرام دہ حالت وچ گھن کے مخصوص مقصد دے حصول تے کم کریندا ہے۔
+* '''اریکسونین ہپنوسس''': امریکی ماہر نفسیات '''ملٹن اریکسن''' دے ایجاد کردہ ایں طریقے وچ کہاݨیاں، استعارے تے باطنی اشارے استعمال کیتے ویندے ہن۔ پاکستان وچ وی ایہ طریقہ مقبول ہے۔
+* '''سیلف ہپنوسس''': ایہ اوں کیفیت کوں آپݨے آپ پیدا کرݨ دا عمل ہے جیندے وچ فرد ریکارڈنگز، اسکرپٹس یا سکھلائی دے ذریعے آپݨے آپ کوں تجویزاں ݙیندا ہے۔
+* '''رجعت ہپنوسس''' ([[رجعت ہپنوسس]]): ایں قسم وچ فرد کوں ماضی دے تجربات، خاص طور تے بچپن یا گذشتہ زندگیاں دے خیالی یا حقیقی واقعات تک "واپس" گھن جایا ویندا ہے۔ پاکستان وچ ایہ قسم کجھ متنازعہ ہے۔
-* '''سجیشنل ہپنوسس:''' ایہ سبھ توں عام قسم اے، جیہدے وچّ سجیکٹ نوں سکون دی حالت وچّ لیاندا اے تے اوہدے ذہن وچّ مثبت تجویزاں (سجیشنز) دِتیاں جاندیاں نیں۔ مثال دے طور تے، تمباکو نوشی چھڈوان لئی یا وزن گھٹان لئی۔
+== سائنسی تحقیق ==
-* '''اینلٹک ہپنوسس:''' ایہدے وچّ مریض نوں گہرے ہپناٹک ٹرانس وچّ لیاندا اے تاں جو اوہدے ماضی دے دبے ہوئے یا تکلیف دہ تجربےآں تک رسائی حاصل کیتی جا سکے۔ ایہدے نال [[رجعت ہپنوسس]] دا گہرا تعلق اے۔
+عالمی سطح تے، '''امریکن سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن''' (APA) سمیت کئی سائنسی ادارے ہپنوسس کوں ہک جائز تے تحقیق شدہ نفسیاتی عمل دے طور تے مندے ہن۔ تحقیقات ݙسدیے ہن جو ہپنوسس درد دے انتظام، بے چینی وچ کمی، تے عادات (جیویں تمباکو نوشی چھوڑݨ) وچ تبدیلی دے لئی مؤثر ثابت تھی سڳدا ہے۔
-* '''ایریکسونین ہپنوسس:''' امریکی ماہر نفسیات '''ملٹن ایرکسن''' دے ناں تے ایہ طریقہ، روایتی ہدایات دی بجائے کہانیاں، استعارےآں تے باطنی اشارےآں دے ذریعے کم کردا اے۔
-* '''سیلف ہپنوسس:''' ایہ اوہ عمل اے جیہدے وچّ کوئی شخص خود ہپناٹک حالت وچّ جا سکدا اے، عام طور تے ریکارڈڈ ہدایاں یا سکھلائی دے ذریعے۔ ایہ تناؤ دے انتظام تے کارکردگی بہتر بنان لئی مفید اے۔
-* '''سٹیج ہپنوسس:''' تفریحی مقاصد لئی استعمال ہوݨ آلی ایہ قسم پاکستان وچّ وی کچھ مقامی شوز وچّ دِکھائی دیندی اے، پر ایہدا علاج دے نال کوئی تعلق نئیں۔
-== سائنسی تحقیق ==
+پاکستان وچ، '''جامعہ کراچی''' دے شعبہ نفسیات تے '''یونیورسٹی آف ہیلتھ سائنسز'''، لاہور ورگے اداریاں وچ ہپنوسس تے محدود پیمانے تے تحقیق تھئی ہے۔ پاکستانی جریدے '''جرنل آف پاکستان سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن''' وچ وی ایں موضوع تے مقالے شائع تھیندے رہندے ہن۔ تحقیقات وچ پاکستانی آبادی وچ ایندے اثرات تے ثقافتی قبولیت دے پہلوں تے زور ݙتا ویندا ہے۔
-ہپنوسس اُتے وسیع سائنسی تحقیق ہوئی اے۔ جدید دماغی اسکیننگ ٹیکنالوجی، جیویں ایف ایم آر آئی تے پی ای ٹی سکینز، نے دِکھایا اے کہ ہپناٹک ٹرانس دے دوران دماغ دے کجھ خاص حصےآں جیویں اینٹیریئر سنگولیٹ کارٹیکس دی سرگرمی وچّ تبدیلی آندی اے۔ ایہ اوہ علاقہ اے جو توجہ، کنٹرول تے حقیقت دی جانچ نال جڑیا ہویا اے۔ تحقیق دے مطابق، ہپنوسس درد دے انتظام (کرانیک پین)، بے چینی، ڈپریشن، فوبیا، تے عادات وچّ تبدیلی (جیویں تمباکو نوشی چھڈݨ) لئی مؤثر ثابت ہو سکدا اے۔ پاکستان وچّ، '''جامعہ کراچی'''، '''جامعہ پنجاب''' تے '''قائداعظم یونیورسٹی''' ورگیاں یونیورسٹیاں دے شعبہ نفسیات کجھ حد تک ایہدے اُتے تحقیقی کم کردے نیں، پر ایہدے اُتے وسیع پیمانے تے مقامی تحقیق دی گنجائش اے۔
 == استعمال ==
-ہپنوسس دے استعمال کئی میداناں وچّ نیں:
+ہپنوسس دے استعمالات بہت وسیع ہن:
+* '''طبی تے نفسیاتی علاج''': درد دا انتظام (خاص طور تے دندان سازی وچ)، فوبیا دا علاج، تناؤ تے بے چینی وچ کمی، نیند دے مسائل، تے پوسٹ ٹرامیٹک سٹریس ڈس آرڈر (PTSD) دے علاج وچ۔
-* '''طبی تے نفسیاتی علاج:''' درد دے بغیر دانت دا علاج، سرجری دے دوران اینستھیزیا دا متبادل، پوسٹ ٹرامیٹک سٹریس ڈس آرڈر (پی ٹی ایس ڈی)، فوبیا، نیند دی خرابیاں، تے کھانے پینے دیاں خرابیاں دا علاج۔
+* '''برتاؤ وچ تبدیلی''': وزن گھٹاوݨ، تمباکو نوشی یا منشیات دی لت توں نجات، پڑھائی وچ بہتری تے کھیلاں دی کارکردگی وچ اضافے دے لئی۔
-* '''سلوک وچّ تبدیلی:''' تمباکو نوشی چھڈݨ، وزن دا انتظام، ناخن چباؤݨ، تے پڑھائی وچّ توجہ بہتر بنانا۔
+* '''عدالتی نظام''': بعض ممالک وچ، گواہاں دی یادداشت تازہ کرݨ دے لئی ہپنوسس دا محدود استعمال تھیندا ہے، پر پاکستان وچ ایہ عمل عدالتی طور تے تسلیم شدہ کائنی۔
-* '''کھیڈ نفسیات:''' کھڈاریاں دی کارکردگی بہتر بنان، مقابلے دے دباؤ نوں سنبھالن تے اعتماد ودھان لئی۔
+* '''تفریحی مقاصد''': اسٹیج ہپنوسس شوز دے ذریعے، جیہڑے پاکستان دے وݙے شہراں وچ کجھ مقبولیت رکھدے ہن، پر ایں کوں پیشہ ورانہ علاج سمجھݨ دی غلطی کائنی کرݨی چاہیدی۔
-* '''کاروباری ترقی:''' عوامی بولن دے خوف نوں دور کرن، تخلیقی صلاحیت ودھان تے تناؤ دے انتظام لئی۔
-* '''فوجداری انصاف:''' بعض صورتاں وچّ، گواہاں دی یادداشت تازہ کرن لئی استعمال کیتا جاندا اے، پر ایہ بحثیت دا موضوع اے۔
-پاکستان وچّ، ایہدے علاج معالجے والے استعمال زیادہ تر وڈے شہراں دے پرائیویٹ کلینکاں تک محدود نیں۔
+== پاکستان وچ قانونی حیثیت ==
+پاکستان وچ ہپنوسس دے لئی کوئی واضح قومی قانون یا ریگولیٹری باڈی کائنی۔ '''پاکستان میڈیکل اینڈ ڈینٹل کونسل''' (PMDC) ہپنوسس کوں بطور علاج تسلیم کریندی ہے، پر صرف اونہی طبی یا دندان سازی دے پیشہ ورانہ افراد کوں ایں دے استعمال دی اجازت ہے جیہڑے ایں وچ مناسب تربیت حاصل کر چکے ہوون۔ بغیر طبی قابلیت دے ہپنوسس دے ذریعے علاج کرݨ غیر قانونی تے ناقابل تعزیر ہے۔ کجھ صوبائی سطح تے صحت دے محکمے ایں تے نظر رکھیندے ہن، پر اکثر معاملات غیر ریگولیٹڈ رہندے ہن۔
-== پاکستان وچّ قانونی حیثیت ==
-پاکستان وچّ، ہپنوسس دے پریکٹس کرن لئی کوئی اکائی وفاقی قانون یا ریگولیشن نئیں۔ ایہدی پریکٹس عام طور تے '''پاکستان میڈیکل اینڈ ڈینٹل کونسل''' (پی ایم ڈی سی) دے تحت رجسٹرڈ ڈاکٹراں، خاص طور تے '''ماہرین نفسیات''' تے '''ماہرین نفسیاتی امراض''' (سائیکاٹرسٹ) دے دائرہ کار وچّ آندی اے۔ جے کوئی رجسٹرڈ ڈاکٹر علاج دے طور تے ہپنوسس استعمال کردا اے، تاں ایہ جائز اے۔ بغیر کسی طبی یا نفسیاتی قابلیت دے، ہپنوسس دے ذریعے علاج کرنا یا پیسے لینا، '''غیر اخلاقی''' تے '''غیر پیشہ ورانہ''' سمجھیا جاندا اے تے ایہدے خلاف میڈیکل ایتھکس دے اصولاں دے تحت کارروائی ہو سکدی اے۔ سٹیج ہپنوسس تفریحی مقاصد لئی کوئی مخصوص پابندی نئیں، بشرطیکہ اوہ کسی طرح دے دھوکھے یا نقصان دا باعث نہ بنے۔
 == ثقافتی رویے ==
-پاکستانی معاشرے وچّ ہپنوسس دے بارے رویے مُختلط نیں۔ اک طرف، تعلیم یافتہ طبقے، خاص طور تے نوجوان نسل، ایہنوں اک جدید نفسیاتی علاج دے طور تے قبول کردے نیں۔ دوجی طرف، روایتی تے مذہبی حلفےآں وچّ کجھ لوک ایہدے بارے شکوک و شبہات رکھدے نیں۔ کئی لوک ایہدے نال '''جادو ٹونہ'''، '''جنات''' دا اثر یا غیر طبعی قوتاں دا تعلق جوڑدے نیں، جیہدی وجہ نا واقفیت تے غلط فہمیاں نیں۔ کچھ مذہبی علما ایہنوں انسان دی آزاد مرضی تے ذہن وچّ مداخلت سمجھدے ہوئے ناپسند کردے نیں، جدوں کہ دوجے ایہنوں محض اک نفسیاتی تکنیک مندے نیں جے ایہ شرعی حدود وچّ رہ کے استعمال ہووے۔ میڈیا تے فلماں وچّ ہپنوسس نوں اک رہسیمئی تے طاقتور ہتھیار دے طور تے پیش کرن نال وی عوام وچّ غلط تصورات پھیلدے نیں۔
+پاکستانی معاشرے وچ ہپنوسس دے بارے وچ رویے مختلف ہن۔
+* '''روحانی رابطہ''': کجھ لوک، خاص طور تے دیہاتی علاقیاں وچ، ہپنوسس کوں '''جادو'''، '''جنات''' نال تعلق یا '''سحر''' نال جوڑ کے ݙیہدے ہن، جیہڑا ایں دے بارے وچ خوف تے شک پیدا کریندا ہے۔
+* '''جدیدیت پسندی''': شہری علاقیاں، خاص طور تے کراچی، لاہور تے اسلام آباد وچ، تعلیم یافتہ طبقہ ایں کوں ہک سائنسی نفسیاتی علاج دے طور تے قبول کریندا پیا ہے۔
+* '''مذہبی نقطہ نظر''': کجھ مذہبی حلقے ہپنوسس کوں مشکوک ݙیہدے ہن، ایہ سوچدے ہوئے جو ایہ انسان دے اختیار تے عقیدے تے اثر انداز تھی سڳدا ہے۔ جݙݨ جو ݙوجھے علماء ایں کوں جائز سمجھدے ہن اگر ایہ طبی مقاصد دے لئی تے کہیں ماہر دے ہتھوں استعمال تھیوے۔
+* '''میڈیا دا اثر''': ہندوستانی تے پاکستانی ڈرامےآں تے فِلماں وچ ہپنوسس کوں اکثر غلط طریقے نال پیش کیتا ویندا ہے، جیندے نال عوام وچ غلط فہمیاں پھیلدیاں ہن۔
-== پاکستان دے قابل ذکر پریکٹیشنر ==
+== پاکستان وچ قابل ذکر ماہرین ==
-پاکستان وچّ ہپنوسس دے میدان وچّ سرگرم کجھ افراد دے ناں ایہ نیں:
+پاکستان وچ ہپنوسس دے میدان وچ خدمت کرݨ والے کجھ قابل ذکر افراد ایہ ہن:
+* '''ڈاکٹر طارق محمود''' (لاہور): ہپنو تھراپسٹ تے نفسیاتی معالج، جنہاں نے کئی سالاں توں تربیتی ورکشاپس دا انعقاد کیتا ہے۔
+* '''ڈاکٹر عائشہ سنجری''' (کراچی): کلینکل سائیکولوجسٹ جیہڑے درد دے انتظام تے بے چینی دے علاج وچ ہپنوسس استعمال کریندے ہن۔
+* '''پروفیسر ڈاکٹر محمد وسیم''' (پشاور): ہپنوسس تے تحقیق کرݨ والے اکادمیک تے مصنف۔
+* '''سید زاہد حسین''' (اسلام آباد): ہک سرٹیفائیڈ ہپنو تھراپسٹ جیہڑے برتاؤ وچ تبدیلی دے لئی کم کریندے ہن۔
+ایہ لوک اکثر '''پاکستان سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن''' دے تحت یا خود مختار طور تے کم کریندے ہن تے عوامی آگاہی مہماں وچ حصہ گھندے ہن۔
-* '''ڈاکٹر محمد اقبال چوہدری:''' لاہور دے اک نامور ماہر نفسیاتی امراض نیں جنہاں نے ہپنوسس نوں اپنے علاج معالجے وچّ وسیع پیمانے تے استعمال کیتا اے تے ایہدے اُتے لیکچر دتے نیں۔
+== ہور ݙیکھو ==
-* '''ڈاکٹر صفدر جاوید:''' راولپنڈی وچّ قائم نیں تے ہپنو تھراپی دے ذریعے سلوک وچّ تبدیلی تے نفسیاتی مسائل دے علاج لئی جانیاں جاندیاں نیں۔
-* '''ڈاکٹر فرحت حسین کاظمی:''' کراچی دی اک ماہر نفسیات نیں جنہاں دا تعلق تعلیمی تے تحقیقی میدان نال اے تے انہاں نے ہپنوسس اُتے مقامی سیاق و سباق وچّ کم کیتا اے۔
-* '''پروفیسر ڈاکٹر رخسانہ سلیم:''' جامعہ کراچی نال وابستہ نیں تے نفسیات دے شعبے وچّ ہپنوسس اُتے علمی کم کیتا اے۔
-ایہناں دے علاوہ، کئی '''حکیم''' تے '''روحانی معالج''' وی اپنے طریقےآں وچّ ہپناٹک اصولاں ورتدے نیں، پر اوہ رسمی طور تے ہپنوٹسٹ نئیں کہلاندے۔
-== ہور ویکھو ==
 * [[رجعت ہپنوسس]]
 * [[نفسیات]]
-* [[سائیکو تھراپی]]
-* [[مراقبہ]]
 * [[تنویم]]
+* [[تجویزی علاج]]
+* [[پاکستان سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن]]
-== حوالے ==
+[[Category:ہپنوسس]]
-{{حوالے}}
+[[Category:نفسیات]]
-[[زمرہ:ہپنوسس]]
-[[زمرہ:نفسیات]]